Trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi: Nguyên nhân & Cách xử lý phù hợp

1. Trẻ sơ sinh ho sổ mũi có biểu hiện như thế nào?

Nhận biết dấu hiệu trẻ sơ sinh bị ho, sổ mũi giúp cha mẹ có biện pháp khắc phục phù hợp:

• Trẻ thường xuyên hắt hơi và sổ mũi, dịch mũi trong suốt hoặc đặc (trường hợp viêm mũi).

• Ho khan hoặc ho có đờm do mũi bị ngạt hoặc dịch mũi chảy xuống họng gây kích ứng. Tình trạng ho xuất hiện thường xuyên vào ban đêm, khi ăn hoặc tiếp xúc với chất gây kích ứng từ môi trường (nước hoa, khói bụi,...).

• Niêm mạc mũi bị sưng, làm trẻ thở khó khăn hoặc phát ra tiếng khụt khịt.

• Trẻ quấy khóc, khó chịu nhiều hơn bình thường.

Tìm hiểu: Vì sao trẻ sơ sinh ho có đờm không sốt? Cách xử lý an toàn

2. Nguyên nhân khiến trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi là gì?

Trẻ bị ho sổ mũi có thể do nhiễm trùng đường hô hấp, thời tiết thay đổi khi giao mùa, nằm điều hòa không đúng cách hoặc một số yếu tố khác (như tiếp xúc với chất kích thích niêm mạc mũi, lây từ người bị nhiễm khuẩn…). Để tìm hiểu chi tiết từng nguyên nhân, mời mẹ tham khảo nội dung dưới đây:

2.1. Bị nhiễm trùng đường hô hấp

Trẻ sơ sinh có hệ miễn dịch còn non yếu nên dễ bị vi khuẩn hoặc virus tấn công đường hô hấp. Theo Cleveland Clinic, rhinovirus là nguyên nhân gây ra khoảng 50% trường hợp cảm lạnh thông thường ⁽¹⁾. Khi xâm nhập vào cơ thể, tác nhân này thường gây viêm đường hô hấp trên như viêm mũi, viêm họng, sau đó có thể lan xuống đường hô hấp dưới. Điều này khiến trẻ xuất hiện các triệu chứng như ho, sổ mũi, chảy nước mắt và đôi khi kèm theo sốt.

2.2. Thời tiết thay đổi khi giao mùa

Sự thay đổi nhiệt độ và độ ẩm vào thời điểm giao mùa có thể kích thích màng niêm mạc đường hô hấp. Từ đó gây ra tình trạng trẻ bị sổ mũi và ho.

Xem thêm: Cách chăm sóc bé sơ sinh vào mùa hè để ít cảm vặt

2.3. Cho trẻ nằm điều hòa không đúng cách

Việc sử dụng điều hòa không đúng cách có thể khiến trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi. Chẳng hạn, nhiệt độ phòng quá thấp hoặc chênh lệch nhiều so với môi trường bên ngoài có thể khiến cơ thể trẻ chưa kịp thích nghi, từ đó dễ gây kích ứng đường hô hấp. Ngoài ra, điều hòa không được vệ sinh định kỳ có thể tích tụ bụi bẩn, nấm mốc và các tác nhân gây dị ứng, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh hô hấp khiến trẻ ho, sổ mũi.

2.4. Một số yếu tố khác

Tình trạng ho, sổ mũi ở trẻ sơ sinh còn đến từ một vài nguyên nhân sau đây ^{(2, 3, 4)}:

• Trẻ tiếp xúc với chất kích thích niêm mạc mũi như bụi bẩn, khói (thuốc lá, than tổ ong…) gây viêm mũi, viêm họng dẫn đến ho, hắt hơi và sổ mũi.

• Trẻ tiếp xúc với người bị nhiễm khuẩn đường hô hấp cũng có khả năng bị viêm mũi, sổ mũi và ho.

• Trẻ sống trong môi trường đông đúc, nhà ở chật hẹp, ẩm thấp, vệ sinh kém… cũng có tỷ lệ bị ho sổ mũi cao.

• Trẻ mắc các bệnh lý như viêm mũi dị ứng, viêm phế quản, viêm phổi dị tật bẩm sinh (vách ngăn lệch, hở hàm ếch...) khiến con bị ho sổ mũi.

Xem thêm: Trẻ sơ sinh khụt khịt mũi: Nguyên nhân và cách khắc phục

3. Trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi nguy hiểm không?

Trẻ bị ho sổ mũi có thể hết nếu được điều trị đúng cách và kịp thời. Trường hợp bệnh kéo dài có thể gây ra các biến chứng cho con như viêm họng, viêm xoang, viêm phế quản… Vì thế, cha mẹ cần có giải pháp khắc phục, chăm sóc phù hợp ngay khi thấy trẻ có triệu chứng.

4. Cách chăm sóc trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi giúp con sớm hồi phục

Khi thấy trẻ có triệu chứng ho sổ mũi, cha mẹ nên đưa con thăm khám để xác định nguyên nhân và có giải pháp điều trị phù hợp. Song song, khi chăm sóc trẻ tại nhà, phụ huynh nên tạo không gian thoáng khí, có độ ẩm tự nhiên, dùng điều hòa đúng cách, kết hợp hút mũi và vỗ nhẹ lưng cho con… Cụ thể từng cách như dưới đây:

4.1. Tạo không gian thoáng khí, có độ ẩm tự nhiên

Để trẻ bị ho sổ mũi thoải mái hơn, cha mẹ nên tạo không gian sống thoáng khí và có độ ẩm tự nhiên bằng cách ^{(1, 4)}:

• Sử dụng máy tạo độ ẩm không khí (duy trì mức độ ẩm vừa phải khoảng 40 - 60%) để giảm bớt không khí lạnh, khô trong phòng.

• Đặt bát nước trong phòng để tạo độ ẩm tự nhiên, giúp không khí trong lành hơn.

4.2. Dùng điều hòa trong phòng ngủ của trẻ đúng cách

Khi chăm sóc trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi, cha mẹ có thể cho con ngủ trong phòng điều hòa có mức nhiệt 26 - 28 độ C, nhưng không quá 4 giờ liên tục. Đồng thời, phụ huynh nên bật quạt gió thoáng nhẹ, tránh luồng gió thổi thẳng vào mặt trẻ. Ngoài ra, vệ sinh máy điều hòa định kỳ để loại bỏ các tác nhân gây bệnh về đường hô hấp như bụi bẩn, vi khuẩn,...

4.3. Kết hợp hút mũi và vỗ nhẹ lưng cho trẻ

Với trẻ sơ sinh ho sổ mũi, cha mẹ nên kết hợp hút mũi và vỗ nhẹ lưng để con cảm thấy thoải mái hơn. Cụ thể:

• Hút mũi: Cha mẹ có thể nhỏ vài giọt nước muối sinh lý vào mũi trẻ, rồi dùng dụng cụ hút dịch nhầy ra ngoài. Cách này sẽ giúp trẻ sơ sinh giảm tình trạng sổ mũi, nghẹt mũi hiệu quả. Tuy nhiên, mỗi ngày chỉ nên hút mũi 2 - 3 lần cho trẻ để tránh gây tổn thương niêm mạc mũi.⁽¹⁾

• Vỗ nhẹ lưng: Cách này giúp đẩy dịch ra ngoài và giảm tình trạng ho ở trẻ sơ sinh. Để thực hiện, cha mẹ hãy dùng lòng bàn tay khum lại rồi vỗ nhẹ vào lưng theo hướng từ dưới lên trên. Vỗ trong khoảng 1 - 2 phút và không quá mạnh để tránh trẻ bị đau.

Xem thêm: 6 mẹo dân gian chữa nghẹt mũi cho trẻ sơ sinh và lưu ý quan trọng

4.4. Cho trẻ bú đầy đủ để bổ sung chất lỏng

Dinh dưỡng đầy đủ giúp bé nhanh hồi phục sức khỏe, cải thiện hiệu quả tình trạng ho, hắt hơi và sổ mũi. Do đó, nên cho trẻ sơ sinh bú mẹ đều đặn để tăng cường hệ miễn dịch tự nhiên. Đồng thời, việc cho con bú sữa còn tạo ra cơ chế da kề da để bé tiếp xúc với hơi ấm của mẹ, hỗ trợ phát triển đề kháng vững vàng.⁽¹⁾

4.5. Vệ sinh cá nhân cho bé kỹ càng

Khi trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi có thể làm ướt vùng da dưới mũi hoặc quanh miệng gây kích ứng da khiến con khó chịu. Chính vì vậy, cha mẹ cần dùng khăn mềm, ấm để lau sạch mũi và quanh miệng của trẻ kỹ càng. Lưu ý, các dụng cụ hút mũi, khăn lau mặt và các vật dụng liên quan với trẻ cũng cần được làm sạch và khử trùng thường xuyên.

4.6. Cho trẻ tắm hơi nước ấm

Theo Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF), hơi nước ấm có thể làm thông thoáng đường thở, giúp trẻ thoải mái hơn khi bị ho sổ mũi ⁽⁵⁾. Cha mẹ có thể mở vòi nước ấm ở mức vừa phải để tạo hơi nước trong phòng tắm kín, sau đó bế hoặc cho bé ngồi trong khoảng 10-15 phút.^{(1, 6)}

4.7. Một số lưu ý khác

Ngoài các cách chăm sóc gợi ý bên trên, cha mẹ cần lưu ý một số điều sau để giúp trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi nhanh hồi phục:

• Không cho trẻ dùng thuốc giảm ho, nghẹt mũi mà chưa có chỉ định của bác sĩ có thể gặp tác dụng phụ ảnh hưởng đến sức khỏe.⁽⁵⁾

• Tránh nâng cao đầu khi nằm đối với bé sơ sinh và bé nhỏ dưới 2 tuổi vì có nguy cơ gây đột tử (SIDS).

• Không tự ý áp dụng mẹo dân gian như dùng mật ong làm dịu họng, hoặc chữa sổ mũi với xông tinh dầu. Vì những mẹo này chưa phù hợp với trẻ sơ sinh, có thể ảnh hưởng sức khỏe của con.

Xem thêm: Cách tăng đề kháng cho trẻ sơ sinh dưới 1 tuổi khỏe mạnh

5. Khi nào nên đưa trẻ đến gặp bác sĩ?

Phụ huynh nên đưa trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi khám nếu đã chăm sóc mà không thuyên giảm và trở nặng hơn với các biểu hiện bất thường như (6):

• Không thể bú hoặc ăn uống khó khăn.

• Trẻ khó thở hoặc thở khò khè, thở dốc và đau ngực.

• Ho kéo dài hơn 3 - 4 ngày không thuyên giảm.

• Sốt cao trên 38 độ C.

Xem thêm: Nguyên nhân trẻ sơ sinh bị sổ mũi thở khò khè và cách xử trí

6. Cách phòng ngừa ho sổ mũi ở trẻ sơ sinh

Để ngăn ngừa tình trạng trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi, cha mẹ nên áp dụng một số cách phòng ngừa như rửa tay kỹ càng khi chăm sóc trẻ, sử dụng máy tạo ẩm khi trời hanh khô, cho trẻ bú đủ sữa mẹ,... Chi tiết như sau:

• Rửa tay kỹ càng trước khi chạm vào cơ thể cũng như đồ dùng của trẻ.

• Thường xuyên thay quần áo cho bé, đặc biệt là sau khi trẻ bị ướt hoặc bẩn.

• Khi trời hanh khô, cha mẹ nên sử dụng máy tạo ẩm hoặc để bát nước ở gần trẻ để giữ ẩm trong phòng.

• Ưu tiên cho trẻ bú sữa mẹ ít nhất 6 tháng đầu đời và duy trì đến 2 tuổi. Đây là khuyến nghị từ Tổ chức Y tế Thế giới (World Health Organization), vì sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng chứa nhiều kháng thể giúp con phòng tránh các bệnh thường gặp, chứa nhiều dưỡng chất hỗ trợ trẻ phát triển khỏe mạnh.⁽⁷⁾

Trường hợp mẹ không thể cho con bú vì cơ địa ít sữa hoặc lý do y khoa, mẹ có thể tham khảo bác sĩ về giải pháp dinh dưỡng thay thế. Mẹ nên ưu tiên chọn sản phẩm chứa nguồn dinh dưỡng cân bằng, giúp con dễ tiêu hóa, hấp thu.

Sữa Glico ICREO số 0 Balance Milk 800g (0-12 tháng)

Sữa Glico ICREO số 0 800g (Balance Milk) mang đến nguồn dinh dưỡng cân bằng, tốt cho tiêu hóa, dễ hấp thu, giúp trẻ phát triển toàn diện khỏe mạnh. Mua ngay!

614,000VNĐ

Glico ICREO Balance Milk - Như da kề da giúp trẻ êm bụng, khỏe sức từ đầu

Từ năm 2014, Bộ Y Tế đã khuyến cáo triển khai da kề da (phương pháp Kangaroo) trong cộng đồng ⁽⁸⁾. Bởi chỉ với 90 phút tiếp xúc trực tiếp với cơ thể mẹ sau sinh có thể giúp con nhận được nguồn lợi khuẩn tự nhiên (đặc biệt là Bifidobacterium spp. và Lactobacillus spp.), hỗ trợ trẻ tiêu hóa khỏe và đề kháng tốt từ ngày đầu.

Chia sẻ thêm về ý nghĩa của phương pháp này, TS. BS. Lê Quang Thanh - Nguyên Giám đốc Bệnh viện Từ Dũ TP.HCM, Chủ tịch Hội Y học Bà mẹ và Thai nhi TP.HCM (HSMFM), Phó Chủ tịch Hội Phụ sản Việt Nam (VAGO) nhấn mạnh: “Da kề da không chỉ là một lựa chọn, mà là tiêu chuẩn y khoa có thể cứu sống trẻ sơ sinh ngay từ những giây phút đầu đời. Nhưng tại Việt Nam, chỉ 39% mẹ được thực hiện Da kề da đủ 90 phút, khiến nhiều trẻ sơ sinh mất đi lợi ích quý giá này”.

Nhằm nối dài 2 lợi ích quan trọng của da kề da - hệ tiêu hóa khỏe mạnh và hệ miễn dịch vững vàng, Glico Việt Nam cải tiến các sản phẩm dinh dưỡng thân thiện với bé. Điển hình là sữa Glico ICREO Balance Milk - Giải pháp dinh dưỡng cân bằng giúp trẻ 0-12 tháng tuổi êm bụng, khỏe sức.

Glico ICREO sở hữu công thức với 5 loại Nucleotides làm tăng độ cao của lớp nhung mao, thúc đẩy quá trình hoàn thiện ruột và làm tăng khả năng hấp thu dinh dưỡng, ngăn ngừa vi khuẩn gây bệnh tấn công con từ bên trong. Kết hợp với beta-carotene (tiền Vitamin A) có nhiều trong sữa non giúp đề kháng của trẻ thêm vững vàng và phòng tránh tác hại của tia tử ngoại.

Song song, sản phẩm bổ sung Axit palmitic liên kết ở vị trí beta (OPO) được kiểm chứng lâm sàng giúp trẻ tăng khả năng hấp thu dưỡng chất, nhẹ bụng và không gây táo bón. Đi cùng GOS thúc đẩy sinh trưởng đáng kể khuẩn Bifidus và khuẩn axit Lactic trong ruột, hạn chế hại khuẩn phát triển, giúp trẻ hình thành hệ vi sinh đường ruột như bé bú mẹ.

Cùng với lợi ích về tiêu hóa và đề kháng, Glico ICREO giúp trẻ phát triển trí não và thị giác nhờ tiền tố DHA (Axit Alpha-linolenic). Với nguồn gốc thực vật lành tính, Axit Alpha-linolenic giúp trẻ dễ hấp thu để chuyển hóa thành lượng DHA vừa đủ, đồng thời giúp sản phẩm có hương vị thơm ngon để trẻ dễ làm quen hơn.

Ngoài ra, sản phẩm ứng dụng công nghệ khử muối độc quyền bảo vệ thận non và ngăn ngừa tình trạng trẻ bị mất nước hoặc phát sốt vào mùa nắng nóng. Cùng với vị sữa thanh nhạt nhất trong các loại sữa với 10,3% đường giúp uống ngon mà không bỏ bú mẹ.

Xem thêm: Sữa tăng sức đề kháng cho trẻ cần đáp ứng những tiêu chí gì?

>> Để tìm hiểu chi tiết sản phẩm và đặt mua Glico ICREO Balance Milk cho bé, mời mẹ truy cập TẠI ĐÂY!

• Hạn chế cho trẻ tiếp xúc với những người mắc bệnh lây nhiễm đường hô hấp.

• Hỗ trợ trẻ vận động tay chân thường xuyên, đúng cách để giúp cơ thể tăng cường sức đề kháng.

• Cha mẹ nên thực hiện đúng theo lịch tiêm chủng cho trẻ sơ sinh được khuyến nghị. Cách này sẽ giúp trẻ hạn chế mắc phải các bệnh truyền nhiễm, lớn khôn khỏe mạnh.

• Cho trẻ kiểm tra sức khỏe định kỳ để theo dõi sự phát triển, đồng thời phát hiện sớm bất thường để có cách khắc phục kịp thời

7. Câu hỏi thường gặp

Sau đây là giải đáp cho các thắc mắc liên quan đến tình trạng trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi:

7.1. Trẻ sơ sinh 1 tháng tuổi bị ho sổ mũi có nên tắm không?

Trẻ sơ sinh bị ho, hắt hơi kèm sổ mũi vẫn nên tắm như bình thường. Vì khi bị ho sổ mũi, cơ thể trẻ có thể tiết nhiều mồ hôi hơn, khiến con cảm thấy khó chịu. Việc tắm giúp loại bỏ mồ hôi và bụi bẩn để trẻ cảm thấy thoải mái. Tắm nước ấm cũng làm dịch nhầy trong mũi loãng, dễ dàng hút ra ngoài để đường thở thông thoáng hơn.

Lưu ý, mẹ không nên tắm cho trẻ khi đang sốt cao hoặc quá mệt mỏi. Đồng thời, môi trường tắm cũng cần đủ ấm áp, không có gió lùa; sử dụng nước ấm để không làm trẻ cảm thấy lạnh.

7.2. Trẻ sơ sinh 3 tháng tuổi bị ho sổ mũi mẹ nên ăn gì?

Với trẻ bú sữa mẹ, mẹ nên bổ sung các thực phẩm như thịt gà, móng giò, thịt bò, chuối sứ, đu đủ để cung cấp dưỡng chất giúp bé tăng đề kháng. Ngoài ra kiêng một số thực phẩm như tôm, cua, cá, thực phẩm chiên rán, đồ ăn cay, nóng hoặc lạnh để tránh ảnh hưởng đến chất lượng sữa mẹ.

7.3. Trẻ bị ho sổ mũi bao lâu thì hết?

Nếu được điều trị đúng cách, trẻ bị ho sổ mũi có thể khỏi trong 7-10 ngày. Ngay khi thấy con có triệu chứng như chảy nước mũi, đau họng, ho… cha mẹ nên đưa trẻ đến gặp bác sĩ để có giải pháp can thiệp phù hợp, giúp trẻ mau hồi phục.

Hy vọng thông tin từ bài viết giúp cha mẹ có thêm kiến thức về tình trạng trẻ sơ sinh bị ho sổ mũi. Bên cạnh chăm sóc đúng theo hướng dẫn, phụ huynh cũng nên chú ý theo dõi triệu chứng và chủ động đưa trẻ đi khám với bác sĩ để có giải pháp can thiệp kịp thời, giúp con sớm hồi phục sức khỏe.

Tài liệu tham khảo:

1. Cleveland Clinic. Common Cold | https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/12342-common-cold (đã truy cập 12/05/2026).

2. Pregnancy, Birth and Baby. Runny or blocked nose in babies | https://www.pregnancybirthbaby.org.au/runny-or-blocked-nose-in-babies (đã truy cập 12/05/2026).

3. Pregnancy, Birth and Baby. Coughs in babies | https://www.pregnancybirthbaby.org.au/coughs-in-babies (đã truy cập 12/05/2026).

4. Seattle Children’s Hospital. Cough (0-12 Months) | https://www.seattlechildrens.org/conditions/a-z/cough-0-12-months/ (đã truy cập 12/05/2026).

5. UNICEF | https://www.unicef.org/parenting/health/baby-cold. https://www.unicef.org/parenting/health/baby-cold (đã truy cập 12/05/2026).

6. WebMD. Natural Ways to Treat Your Baby’s Cold | https://www.webmd.com/parenting/baby/ss/slideshow-natural-cold-remedies (đã truy cập 12/05/2026).

7. WHO. Breastfeeding | https://www.who.int/health-topics/breastfeeding (đã truy cập 12/05/2026).

8. Báo Tin Tức. Phương pháp ‘da kề da’ giúp mẹ và bé khỏe mạnh ngay sau sinh | https://baotintuc.vn/y-te/phuong-phap-da-ke-da-giup-me-va-be-khoe-manh-ngay-sau-sinh-20250313192601183.htm (đã truy cập 12/05/2026).